Hoe je omgaat met afval, wat je eet en hoe je naar school reist: jongeren maken dagelijks keuzes die invloed hebben op de draagkracht van de aarde. Dit onderwerp leeft dan ook ontzettend onder scholieren, merkt aardrijkskundeleraar Emiel Admiraal van het Ichthus Lyceum. Tijdens het jaarlijkse klimaatproject is er ruimte om te leren én te debatteren over de impact van de mens op de natuur. “Je ziet de leerlingen groeien, dat is heel leuk om te merken.”

Duurzaam verhaal Emiel

Het klimaatproject wordt gehouden in de tweede en derde klassen. “De meeste leerlingen veren echt op als we dit onderwerp behandelen, zelfs als ze normaal gesproken niet zo dol zijn op aardrijkskunde”, vertelt Emiel. “Zo’n reactie krijg ik niet als ik vertel over het ontstaan van veengebied, om maar een onderwerp te noemen. Je merkt dat dit heel dicht bij hun belevingswereld staat. Dit speelt aan de keukentafel thuis.”

Er komen onderwerpen aan bod waar leerlingen heel uiteenlopende meningen over hebben, zoals vlees eten, elektrisch rijden en afval scheiden. “Elke mening is goed, we proberen leerlingen niet een bepaalde kant op te sturen”, vertelt Emiel. “Wel leren we ze om hun mening te onderbouwen en te beargumenteren. Dat vind ik de belangrijkste winst van deze lessen, dat ze leren om zelf feiten te achterhalen en daarover na te denken.”

Nuances en afwegingen

Juist omdat aardrijkskunde zijn vakgebied is en hij ziet wat het effect van menselijk gedrag op de aarde is, vindt Emiel het logisch om zijn ecologische voetafdruk zo klein mogelijk te houden. Zijn eigen keuzes bespreekt hij soms met de leerlingen, waarbij hij ook eerlijk vertelt wat hij lastig vindt. “Ik zou bijvoorbeeld graag een elektrische auto willen rijden, maar kan dat op dit moment nog niet betalen. En ik heb thuis twee kleintjes in de luiers zitten. Die luiers wil ik als gescheiden afval inleveren, maar niet iedereen vindt het vanzelfsprekend om daarvoor te kiezen. Leerlingen vinden het leuk om over dat soort praktische afwegingen te praten.”

Hij vindt het belangrijk om de leerlingen te laten zien dat er allerlei nuances mogelijk zijn. “Over vlees eten ontstaan bijvoorbeeld altijd zeer heftige discussies. De een eet helemaal vegetarisch, de ander wil absoluut geen vlees missen. Ik kan dan vertellen wat voor impact het heeft als je wekelijks wat mindert. Het hoeft niet het ene of het andere uiterste te zijn.”

Dichtbij huis

Het Ichthus Lyceum wil niet alleen het theoretische verhaal over klimaatopwarming vertellen, maar wil ook inzichtelijk maken wat er lokaal allemaal gebeurt. Dat brengt het onderwerp nog dichterbij. Daarom werkt de school tijdens de klimaatweken samen met de gemeente en met lokale bedrijven. Vorig jaar kwam er bijvoorbeeld een installatiebedrijf langs om te vertellen wat er allemaal komt kijken bij het isoleren van woningen. Ook wethouders gingen met de leerlingen in gesprek over duurzame initiatieven. Emiel is enthousiast over de samenwerking. “We weten elkaar steeds beter te vinden, en dat helpt ons om de leerlingen echt een kijkje in de praktijk te geven.”

Over de toekomst is hij positief: “Voor mijn generatie was klimaatopwarming nog echt een ver-van-mijn-bed-show. Scholieren van nu zijn er dagelijks mee bezig. En los van welke conclusies ze trekken: ze weten wat er allemaal speelt. Dat vind ik winst.”

Tips

- Probeer jezelf goed te informeren en voer discussies op basis van feiten.

- Als je met jongeren het gesprek aangaat over duurzaamheid, neem dan een neutrale houding in. Natuurlijk mag je vertellen hoe je er zelf instaat, maar laat ieder z’n eigen argumenten aandragen. Dit geldt trouwens ook voor gesprekken met volwassenen onderling!

- Dát het klimaat opwarmt is geen onderwerp van discussie meer, hoe we daarmee omgaan wel.